Wereldkampioen binnen 4 uur

Dec 9, 2017, updated Dec 12, 2017
  SchakendHengelo
Coach 2028

Deze week vond er een schaakmatch plaats die velen misschien makkelijk gemist kunnen hebben. De leider in schaaksoftware, Stockfish 8, werd uitgedaagd door de 'new kid on the block' AlphaZero van Google. Nu heeft Stockfish een ELO rating van 3400+ en dus is het geen kleine jongen! Wat voor een geweldenaar moet AlphaZero dan wel niet zijn om de handschoen op te nemen?

Nou, AlphaZero is een beginner. Wat de programmeurs hebben gedaan is dit. Ze hebben AlphaZero uitgelegd wat alle spelregels zijn van het schaakspel. Daarna hebben ze het programma vier uur lang tegen zichzelf laten spelen. Er kwamen dus geen gigantische databases van partijen, openingstheorie of eindspelkennis aan te pas. Alleen maar spelen. Vier uur lang.

Toen kwam de match. Die ging over 100 partijen. AlphaZero won tamelijk overtuigend: +28 =72 -0. Van de 28 partijen die AlphaZero won, waren er 25 met wit en drie met zwart. Geen enkele partij ging verloren!

Hoe is dit mogelijk? Aan de basis van het succes van AlphaZero ligt "machine learning"; er komt geen mens meer aan te pas om de computer te leren hoe hij goed kan schaken, de software leert van ontelbaar veel partijen die hij (ongetwijfeld in een razend tempo) tegen zichzelf speelt. En het is niet alleen rekenkracht! De ontwikkelaars beweren dat AlphaZero 'slechts' 80.000 stellingen per seconde bekijkt, waar Stockfish 8 er in dezelfde tijd 70.000.000 bekijkt! AlphaZero is dus in staat om net als een mens een soort selectie te maken van stellingen waar hij naar moet kijken. Met succes, dat zal duidelijk zijn.

Er is nog iets anders aan de hand. Van de 100 partijen die zijn gespeeld, zijn er inmiddels 10 gepubliceerd. Wat je daarin ziet is dat Stockfish nog als een 'traditionele' schaakrobot speelt. Stockfish hecht veel waarde aan een materiële voorsprong. AlphaZero is in staat om een pion te offeren voor een voordeel op de hele lange termijn. AlphaZero kan dus schaken zoals een mens doet, maar dan wel als een 'supermens'. Zoals GM Peter Heine Nielsen het uitdrukt: "ik heb mij afgevraagd hoe superintelligente buitenaardse wezens zouden schaken als ze op aarde kwamen, maar ik denk dat ik het nu weet." 

De implicaties van deze stap kunnen enorm zijn. Niet alleen voor het schaken, maar in het algemeen voor "machine learning". Om een voorbeeld te geven uit de geneeskunde. Nu al zijn computers in staat om bij tenminste acht soorten tumoren een betere en snellere diagnose te stellen dan medisch specialisten. Met de zelf-lerende systemen die in ontwikkeling zijn lijkt het alleen maar een kwestie van tijd voordat de diagnosticering van complexe ziekten als tumoren veel sneller en effectiever kan gaan plaatsvinden. Op dit moment lijkt onze fantasie daarover de belangrijkste beperking te zijn.

Dit artikel is een verkorte bewerking van een artikel dat verschenen is op chess.com. Klik hier voor het originele (Engelstalige) artikel. Op YouTube verschijnen de eerste video-analyses, bijvoorbeeld deze van ChessNetwork. Het is zeer indrukwekkend hoe AlphaZero zijn tegenstander een lesje leert.

Join Chessity now! Don't worry, it's free & easy.

Login Create account

4 Comments

Janton 14:32 - 12 Dec 2017
Een ontzettend bijzondere ontwikkeling. Het mooie van AI is dat we computers leren leren van data. Dat is zo breed toepasbaar! En uitkomsten worden veel verrassender dan wanneer we een computer engine ontwikkelen waar we zelf alle logica bedenken.

Kunnen we zelf al online spelen tegen deze prachtige machine? Ik wil wel eens ervaren hoe het voelt om tegen 4000 elo te spelen :-)
dam007 22:52 - 13 Dec 2017
Een collega attendeerde mij hier ook al op. Boeiend voor schakers, maar van grote betekenis voor de ontwilkeling van AI. Het gaat ontzettend snel! AI gaat dingen 'bedenken' die voor mensen niet meer te volgen zijn. Dat toont deze partij o.a. aan.
BHU1 19:35 - 29 Dec 2017




















































bjh
BHU1 19:35 - 29 Dec 2017













































hoi

Gameviewer widget for your website

Just copy and paste the code below on your website wherever you want the gameviewer to display.
The gameviewer widget for websites 600px by 330px in dimensions.
<script type="text/javascript">
	var chessity_gameblog_id = 1585;
</script>
<script type="text/javascript" src="https://www.chessity.com/gameview.js"></script>