Waarom de schaakleraar niet hoeft te kunnen schaken

Sep 20, 2016
  JacquelineW
StaffCoach 1551

Als kinderen leren schaken via de computer, wat doet de leraar dan eigenlijk?

Stel je een klaslokaal voor. Tafels, stoelen, kinderen. Waar is de leerkracht? De kans is groot dat je de docent in gedachten vóór in de klas hebt geplaats. Misschien achter een bureau, maar waarschijnlijk voor het schoolbord, druk bezig met iets uit te leggen aan de klas.

De rol van de docent verandert

Nu we met twee benen in de 21ste eeuw staan, gaat er een dikke streep door dat beeld. De digitalisering van het onderwijs gaat razendsnel en daarmee verandert ook de rol van de docent. “All computing devices — from laptops to tablets to smartphones — are dismantling knowledge silos and are therefore transforming the role of a teacher into something that is more of a facilitator and coach”, schrijft Aran Levasseur op onderwijswebsite MindShift.

Digitale leermiddelen, zoals Chessity op schaakgebied, nemen docenten veel werk uit handen (een lessenplan, correctiewerk, feedback aan de leerling) en veranderen de manier waarop ze lesgeven. “Ik zeg daarover weleens dat ik niet vóór de klas sta, maar dat ik achter in de klas zit”, zegt Regobert Eijkelkamp, een van de meest ervaren Chessity-docenten van Nederland. “Ik vertel de kinderen niet wat ze moeten doen, dat vinden ze zelf uit. Ik hoef nooit te corrigeren, want de computer geeft direct feedback.”

De leraar als begeleider van het leerproces en als coach van de (schaak)ontwikkeling. Dat is wat Chessity-oprichter Janton van Apeldoorn voor ogen had toen hij Chessity bedacht. Hij droomde ervan leren schaken mogelijk maken voor zo veel mogelijk kinderen. “Op de traditionele manier is het onmogelijk om een hele klas kinderen tegelijk schaakles te geven. Bovendien zijn er op basisscholen vaak niet voldoende juffen of meesters die kunnen schaken. Chessity neemt die obstakels weg, waardoor elke school schaakles kan aanbieden.”

De coach van Daphne Schippers loopt een stuk langzamer dan Daphne Schippers, maar hij kan haar wel helpen om sneller te worden


Begeleiden is belangrijker dan weten

Het is nog niet zo lang geleden dat de docent degene was met de kennis. Kennis die leerlingen niet hadden en niet op eigen houtje konden opdoen. Ze hadden een leraar nodig om kennis in hun hoofd gestopt te krijgen. Een leraar die iets niets wist? Dat was een slechte leraar. Tegenwoordig is dat anders. De meeste leraren zijn er bijvoorbeeld allang aan gewend dat kinderen soms een stuk handiger zijn met computers en technologie en vinden dat alleen maar een prachtige ontwikkeling.

Maar schaakles geven als je zelf niet (goed) kunt schaken? Gaat dat niet een beetje ver? “Dat vinden veel scholen inderdaad nog wel een beetje eng”, beaamt Janton. “Docenten hebben vaak nog het idee dat zij iets beter moeten kunnen dan hun leerlingen. Maar dat is helemaal niet zo. De coach van Daphne Schippers loopt een stuk langzamer dan Daphne Schippers, maar hij kan haar wel helpen om sneller te worden. En dát maakt hem een goede coach.”

Coach. Dat is het sleutelwoord. Niet voor niets heet de Chessity-account die schaakleraren en –trainers kopen om les te geven een Coach Account. “Ik vertel op school dat het de bedoeling is dat de leerkracht een andere rol aanneemt”, vertelt schaaktrainer Huub van der Logt. Als ambassadeur van Chessity geeft hij workshops op scholen om ze te laten kennismaken met het programma. “De leerkracht is hier de begeleider, het digitale leermiddel biedt de kennis. Inhoudelijk hoeft de leraar het niet te weten. Hij moet de leerlingen kunnen stimuleren en motiveren.”

Een leraar mag best onderuit geschoffeld worden


Kinderen leren van elkaar

Sterker nog, een leraar mag volgens Huub best ‘onderuit geschoffeld worden’. “Voor leerlingen is het af en toe heel motiverend om iets te kunnen wat de leerkracht niet kan." Leerlingen die elkaar helpen, hoort ook in dit proces. Als een kind aan de juf vraagt wat 'schaak' is en zij weet het antwoord niet, is dat niet erg. Ze kan andere kinderen erbij halen die al wat verder zijn. "Er zijn natuurlijk wel nuances", zegt Huub, "maar in grote lijnen kun je stellen dat de leerkracht in de rol van goede begeleider niet per se een goede schaker hoeft te zijn.”

En wat niet is kan natuurlijk altijd nog komen. "Ik was laatst op een school waar ze Chessity gebruiken en de juf kwam naar me toe", vertelt Janton. "Ze vertelde dat ze, door mee te doen met haar groep, zelf ook had leren schaken. Daardoor had ze ontdekt hoe leuk dat is." Dat bleek wel: de juf had de meeste opgaven opgelost van de hele school.

Wat zijn jouw ervaringen met de rol van de docent in Chessisy? Deel ze hieronder!

Related content

by JacquelineW on Mar 22, 2016   460   1
‘Dit is de manier waarop kinderen leren!’
“Yeah, ik heb gewonnen! Ik ben eerste!” Juichend gaan de armen omhoog in het computerlokaal van de Beatrixschool in Meppel. Op het beeldscherm zoeft een blauw...
by JacquelineW on Aug 30, 2016   1017   0
Schaakles geven met Chessity, hoe bevalt dat?
Chessity biedt uitgebreide tools voor schaakleraren en -trainers. Maar hoe bevallen die in de praktijk? Regobert Eijkelkamp, Chessity-schaakleraar van het ...
by JacquelineW on Jul 15, 2016   388   1
KNSB-voorzitter geeft 120 kinderen les met Chessity
Marleen van Amerongen is niet alleen de nieuwe voorzitter van de KNSB, ze geeft ook schaakles op de basisschool van haar kinderen, Daan en Nienke. Donderdag heeft ze...

Join Chessity now! Don't worry, it's free & easy.

Login Create account

2 Comments

panacea 09:37 - 26 Sep 2016
Tijdens het geven van workshops valt me altijd weer op hoe enthousiast kinderen elkaar gaan zitten helpen. Plus dat ze graag tegen elkaar zitten te gamen. Daardoor is het leren achter de computer toch een heel sociaal gebeuren.
SchakendHengelo 16:33 - 5 Oct 2016
Op school zijn digitale hulpmiddelen onmiskenbaar in opkomst. Voor het taal- en rekenonderwijs worden bijvoorbeeld apps gebruikt die gelijk feedback geven als een kind een opdracht heeft uitgevoerd. Kinderen weten dus ook meteen of ze goed bezig zijn. En de juf? Die kan op een dashboard voor in de klas volgen waar de kinderen mee bezig zijn. Zij hoeft zich niet te bekommeren om het nakijkwerk (dat kan de computer beter dan zij) en daardoor houdt ze meer tijd over om patronen te herkennen in het leergedrag van haar leerlingen. Waar ze vervolgens op kan interveniëren. Daarom sluit Chessity volgens mij ook zo goed aan bij de manier van leren die de scholen en de kinderen gewend zijn - en wat in de toekomst alleen maar meer gaat worden. Ik verwacht dat de software ons als coach ook steeds beter gaat helpen om de kinderen te helpen. Dat lijkt me voor de bouwers van chessity in elk geval een mooie opdracht.

Gameviewer widget for your website

Just copy and paste the code below on your website wherever you want the gameviewer to display.
The gameviewer widget for websites 600px by 330px in dimensions.
<script type="text/javascript">
	var chessity_gameblog_id = 1215;
</script>
<script type="text/javascript" src="https://www.chessity.com/gameview.js"></script>